Mindfulness in tijden van crisis



Het zijn uitzonderlijke tijd. Onzeker. Zorgelijk. Beangstigend. Het vraagt heel veel van ons.

Voor velen geldt dat ze vanuit een leven met allerlei activiteiten en bezigheden buitenshuis, nu de dagen thuis doorbrengen. Met kinderen die niet naar opvang of naar school gaan, met thuiswerken. Of misschien zit je juist zonder werk thuis, omdat je werk is weggevallen. Misschien ben je ziek thuis. Of moet je juist extra uren werken omdat in jouw vak het nu razend druk is.

Hoe moet je dat allemaal doen? Kinderen bezighouden, begeleiden met huiswerk, iedereen voelt wel de noodzaak om kinderen niet hersenloos te parkeren voor schermen. Maar niet iedereen is meteen bedreven in home-schooling. 

Misschien verlang je naar hoe je leven een week geleden nog was of tel je de dagen af naar wanneer alles weer normaal is. Zodat je weer tijd voor jezelf hebt.

Onwillekeurig moet ik terugdenken aan de eerste jaren van mijn moederschap. Ik merkte toen al snel dat het grootbrengen van kinderen niet een tijdelijke fase is waar je doorheen moet, totdat het weer normaal is. Het is een onderdeel van mijn leven, zowel van mijn fysieke leven als van mijn geestelijk leven.

Toen – en nog steeds – hoorde ik zoveel moeders zeggen dat ze graag wat tijd voor zichzelf wilden hebben. Maar dat begrip ‘tijd voor mezelf’ was nogal rekbaar had ik inmiddels ontdekt. Er was namelijk een zee aan tijd te vinden terwijl ik met de kinderen bezig was.

Tijd doorbrengen met je kinderen is niet tijd die je afhoudt van wat je werkelijk te doen hebt. Het is andere tijd. Ik merkte dat het beter ging wanneer ik me overgaf aan wat de kinderen op dat moment van me vroegen. Ook al was ik bezig met iets anders. Of kwam het mij niet uit. Een luier verschonen. Een kriebelliedje op hun buik. Een banaan met ze eten. Even met ze op schoot zitten en een versje zingen. Of samen Jan Huigen in de ton doen. Knutselen of een puzzel leggen. Een hut bouwen. Eten inpakken voor een picknick in de tuin. Tien minuten voorlezen. Hun rug of hun voeten wrijven als ze de slaap niet konden vatten.
Wanneer ik er tegen vocht, als ik er bij weg wilde, dan leverde dat alleen maar frictie op.

Want alle tijd is jouw tijd. 

Ik wil overigens niet zeggen dat dat altijd makkelijk was. Integendeel. Maar ik voelde me zelf op zo’n moment wel altijd beter bij. Kalmer. Vreugdevoller.

Meer lezen: Ik schreef meerdere artikelen over Tijd. Bijvoorbeeld over ritme versus stramien.

Ik werk nu thuis. De man werkt thuis. De kinderen zijn ook thuis. De ene dag gaat dat makkelijker dan de andere dag.
Net als jij vraag ik me af hoe lang dit gaat duren. Tegelijk weet ik dat ik dat niet moet doen, me dat afvragen. Dan ben je teveel bezig met de toekomst. En dat geeft onrust en leidt af van de dingen die ik in het nu juist met aandacht zou kunnen doen. Bovendien besef ik me ook dat er vele andere mensen zijn die altijd al in crisis, isolement of onzekerheid leefden.
In plaats daarvan probeer ik me voor te stellen dat dit mijn nieuwe leven is. Het nieuwe leven voor iedereen.

Kan ik mijn kinderen helpen met huiswerk zonder te denken aan de mails die in mijn mailbox wachten op antwoord?
Kan ik dit stukje schrijven en mijn gedachten alleen maar houden bij wat ik wil zeggen of laat ik me afleiden door mijn telefoon of door huiselijke taken?

Lees hier Het leven zelf is onze mooiste loopbaan

Ik kreeg deze week het boek Het wonder van mindfulness toegestuurd van uitgeverij Ten Have en dit boek beschrijft precies het thema wat ik hierboven benoem. Het wonder van mindfulness is de klassieke meditatiegids van Thich Nhat Hanh. Het is oorspronkelijk geschreven als een soort lange brief aan broeder Quang aan de School of Youth for Social Service (opgericht door Thich Nhat Hanh). Het leest als een reeks van memo’s waarin praktische adviezen gegeven worden hoe de lessen te geven. Over ademhaling en aandachtig zijn in het moment. Thich hamert op het belang om een versnipperd gevoel te voorkomen. Dan ben je nooit mindful. De herhalingen in de brieven hebben iets geruststellends en de oefeningen zetten meteen aan om ze ook te doen. 

Het is niet zo dat mindfulness je een zorgeloos leven bezorgd. Maar het stelt je in staat om je leven te ‘beleven’ in het moment. Het is ook niet zo dat mindful zijn meteen lukt. Ook ik moet blijven oefenen, zelfs na al die jaren mediteren. Het wordt weliswaar meer een onderdeel van je dagelijks leven, meer een deel van je eigen natuur, maar het leven vraagt zóveel van ons dat het ons er ook steeds weer uit haalt. Van de week oefende ik mindful zijn op het snoeien van de heg. Routine klusjes willen nog wel eens het effect hebben dat je allerlei andere klussen te binnen schieten. Dan ben je alsnog niet met de klus zelf bezig. Dus richtte ik me op het snoeien zelf. Niet op het moment dat het af zou zijn.

Observeer nu in deze tijd van crisis of je mindful kunt zijn en als er weer andere tijden aanbreken kijk of je het kunt onderhouden. Kun je zowel mindful zijn in tijden van stress als in tijden van kalmte?

"Mindfulness is levend gewaarzijn: waar mindfulness is, is leven en daarom is mindfulness ook de vrucht."


Warme groet,
Anita


0

Wat je kunt leren van een samenleving die tot stilstand is gebracht


[gewoon een foto van een paar leuke krokussen. Omdat ik geen andere bijpassende foto wist]

Het coronavirus houdt ons in zijn greep en is beslist ontwrichtend te noemen. De hele samenleving werd door elkaar geschud en is nu tot stilstand gebracht.

De sluiting van scholen zat er aan te komen, de oproep om thuis te werken als het kon was te voorspellen en het sociale leven zou tot een stilstand moeten komen. Die aanloop naar de sluiting maakte me heel onrustig. Wat zou er besloten worden, wat wilde ik zelf besluiten? Hoeveel voorraad haalde ik in huis? Met welke scenario’s moet ik rekening houden? Allemaal gezond thuis zitten? Of scenario allemaal ziek thuis zitten?

Hoe ontwrichtend de uitbraak van het corona virus ook is, er schuilen ook lessen in.
Gaandeweg merkte ik dat mijn dagelijkse leven er helemaal niet zo veel anders uit zag. Ik heb zelden of nooit een avondactiviteit. Wij gaan wel eens een weekend weg – zo had de echtgenoot een verrassingsweekend vanwege onze trouwdag georganiseerd - dat gaat nu niet door. Dat is sneu, maar niet hartverscheurend rampzalig. Ik had me aangemeld voor een 3 daagse training bij mijn meditatieschool, maar na 1 dag voelde ik me er niet meer comfortabel bij – ook al waren we maar met een kleine groep en een algehele stop op sociale bijeenkomsten nog niet was afgeroepen. Jammer van het geld, maar dat is een verlies dat ik maar moet nemen.

Kortom, ik heb gewoon een heel saai leven :-).

Ik ben er aan gewend om niet elk weekend met betaalde entertainment te vullen. Mijn uitjes draaien voornamelijk om bezigheden van de kinderen – voor hen is het een grotere aanpassing nu dat allemaal is weggevallen. Een andere bezigheid van mij is boodschappen halen en dat probeer ik zelfs te beperken, want ik heb een hekel aan boodschappen doen (ook online). Ik ben blij dat ik dankzij jarenlang budgetteren en consuminderen extra kosten die wij nu maken kan opvangen. Vooralsnog verandert er niets aan ons inkomen, maar het stelt me gerust om te weten dat wij het ook zouden kunnen redden met extreem veel minder. Puur omdat ik al onze uitgaven wel een keer onder de loep heb genomen en ik weet dat uiteindelijk niks essentieel is.

Deze tijd van crisis legt structuren bloot die anders niet zichtbaar waren, omdat ze ondergesneeuwd waren door meer-meer-meer en genieten met een grote G. Nu is zichtbaar welk werk essentieel is om een samenleving draaiende te houden en dat is zorg, voedsel, afvalverwerking, omzien naar elkaar.

Lees hier wat ik eerder schreef over structuren. 

Als je altijd al eenvoudiger wilde leven, maar het voor je gevoel op een of andere manier nooit helemaal van de grond kwam, of wil je jezelf uitdagen om dat ene zelfvoorzienende te proberen wat je tot nu toe niet aandurfde, dan is deze tijd een uitgelezen kans.

Nu is het tijd om na te denken over welke vaardigheden je kunt of wilt gaan ontwikkelen. Vaardigheden die je helpen om zelfredzamer te worden. Massaal wordt er toiletpapier gehamsterd, maar hebben we wel enig idee wat we daadwerkelijk verbruiken in een periode van twee weken? En wat hebben we naast toiletpapier nog meer nodig voor een periode van twee weken? Maak een inventarisatie om dit uit te zoeken.

Breng je nu je avonden niet meer in de sportschool of bij vrienden door, maar heb je tijd thuis te doden?

-Leer hoe je het haar van je kinderen of partner kunt knippen. Youtube is your best friend.
-Leer hoe je zelf radiatoren kunt ontluchten of hoe je je cv optimaal instelt. [hier lees je meer]
-Begin met het verzamelen van recepten. Probeer eens om zelf pizza te maken i.p.v. bestellen. Of patat, of pita broodjes.
-Zoek uit hoe je eigen nagels kunt verzorgen.
-Zet je uitgaven en inkomsten op een rij.
-Ga je eigen ramen wassen.

Of lees meer goeie ideeën bij Noordse Eenvoud.


Wat doe je met je tijd nu je geen afleiding hebt van avondvullende activiteiten als sport, uitgaan, verenigingen? Welke activiteiten mis je daadwerkelijk en welke mis je eigenlijk niet wezenlijk?
Ontdek hoe je waardevolle tijd met je kind thuis aan de keukentafel door kunt brengen, i.p.v. het mee te nemen naar vermaakparken.
Kijk eens naar welke bedrijven jouw geld toegaat. Is dat Ome Ali of Amazon-knijp-schrijvers-en-magazijnpersoneel-af? Of zijn dat ondernemers uit jouw directe omgeving die nu kopje onder dreigen te gaan?

Op het eerste gezicht lijkt het dat door de Corona-situatie alles wat belangrijk was is weggevallen, maar eigenlijk wordt juist het echt wezenlijke nu pas goed zichtbaar.

Pas goed op jezelf en op de mensen om je heen.
Warme groet,
Anita


4

Hoe bereik je een bewuster leven



Soms zit ik in een periode dat ik denk ‘ik geef het op’, of ‘laat allemaal maar zitten’ en ‘waar doe ik het allemaal voor’. Tijdens deze periodes lijken de dingen die eerder zo belangrijk voor me waren opeens niet zo belangrijk meer. De zelfgemaakte koekjes zonder toevoegingen maken plaats voor Indische cake (oooh mama, wat is deze lekker! Koop je er nog een?) Spaarzaamheid maakt plaats voor laissez-faire. Zorgen om het milieu en plastic soep maken plaats voor ‘na mij de zondvloed’ en ‘we zijn toch al verloren’. Schrijf-zin maakt plaats voor schrijf-blokkade. Spiritueel groeien? Ach wat, ik wil gewoon slapen.

Dit overkomt me overigens altijd in drukkere tijden. Dan lijkt het eenvoudiger leven ver te zoeken. Plannen lijken niet van de grond te komen, goeie gewoontes maken plaats voor oude gewoontes en een algeheel gevoel van falen en me erbij neer willen leggen overvalt me.

[In mijn artikelen gebruik overigens de termen eenvoudiger leven, bewuster leven, minimalistischer leven, duurzamer leven een beetje door elkaar, afhankelijk van welk aspect in een bepaalde periode voor mij het meest actueel is.] 

Toch gaat zo’n fase ook weer voorbij. Het gaat zelfs steeds sneller voorbij, naarmate ik mijn leven meer en meer inricht zoals het voor mij goed voelt. Het verschil met vroeger is dat ik me nu veel bewuster ben van wat er precies gebeurt in de momenten dat ik van mijn koers afgeraakt ben. Ooit begon dit proces van bewustwording met een vaag gevoel van ‘dit moet anders’, maar kon ik er nog geen handen en voeten aan geven. Dat leerde ik stap voor stap, zoals je de afgelopen jaren hebt kunnen lezen :-).

Ondanks dat ik nu soms afdwaal van mijn koers, voel ik me niet meer zo stuurloos. Ik weet inmiddels hoe ik me kan herpakken. Zo kom ik toch steeds weer uit bij wat ik het liefst doe, wat voor mij wezenlijk is. Wat eerst lijkt alsof ik van mijn pad afdwaal wordt eerder een bevestiging van wat voor mij als juiste koers voelt. Van die zijwegen en afdwalingen heb ik weer wat geleerd en ik vervolg weer met nieuwe kennis mijn eigen weg. Ik heb weer even ervaren hoe ik het NIET wil en dat geeft me uiteindelijk meer bevestiging in wat goed voelt voor mij.

Bewustzijn van het pad

Onlangs ging ik naar een workshop over de De Overgang bij Aukje van Natuurwijze. Zulke dagen zijn zalf voor mijn ziel. Iedereen mocht een kaart trekken uit het kaartendeck De wijsheid van de vrouwelijke ziel. Op mijn kaart stond:

Bewustzijn van het pad
Als ik het oprecht vraag, word ik altijd teruggeleid naar het juiste pad voor mij en mijn centrale doel. 

Het had niet actueler kunnen zijn.

Verbind de punten

In de dagen daarna moest ik opeens denken aan die tekeningen waarbij je de punten verbindt. Eerst is de afbeelding nog onduidelijk, de brij getallen heeft nog geen vorm.
Als je begint zie je nog niet wat het moet worden, maar je begint bij het begin en doet de volgende stap. Soms maak je de verkeerde connectie, maar al snel keer je weer terug naar de doorgaande lijn. En op een gegeven moment wordt het totaalplaatje zichtbaar. In het begin gaat het verbinding maken ook nog wat langzaam en aarzelend, maar naarmate je vordert neemt het vertrouwen toe en kun je het afmaken.




Naar een bewuster leven

Misschien komt dit fenomeen van terugvallen in oude gewoontes je bekend voor. Misschien zit je aan het begin van je zoektocht en voelt het alsof je in het duister tast. Of voel je je zelfs wat hopeloos.

Onderzoek waar je nu staat in je leven. 
Waar besteed ik mijn tijd aan? Aan wie besteed ik mijn tijd? Waar besteed ik mijn geld aan? Wat krijg ik er voor terug? Het hoeft niet op een weegschaal, maar onderzoek of datgene wat je nu doet nog steeds past bij waar je naartoe wilt. Draagt het bij aan hoe jij je leven voor je ziet? Wat heb je nodig om de persoon te zijn die je wilt zijn?

Met elke stap die je neemt groeit je bewustzijn. Je bewust worden van waar je je geld aan uit geeft, maakt je bewust van wat jij zelf verdient. Het maakt je bewust van je eigen waarde. Koken met biologische producten maakt je bewuster van je eigen lijf en welke voeding jij het geeft. Minder spullen in je leven maakt je bewust van de ruimte die het inneemt en ten koste waarvan dit gaat.

Schrijf het op voor jezelf. Maak een lijst met aan de ene kant de dingen die je nu doet, maar eigenlijk niet meer zou willen doen. En een lijst aan de andere kant met de dingen die je het liefste wel zou doen, maar die je desondanks niet doet.

Wanneer je het gevoel hebt dat je bent afgedwaald, pak je je lijst erbij en kijk je welke stappen je hebt kunnen zetten. En welke volgende stappen je wilt gaan zetten.


Lees ook: terugkijken is minstens zo belangrijk als vooruit kijken. 


Warme groet,
Anita

2

Wat is een normaal boodschappenbudget?



In de bespaargroepen op fb waar ik in zit komt regelmatig de vraag voorbij ‘wat geven jullie uit aan boodschappen?’ Vaak komt deze vraag in combinatie met het bedrag wat de vraagsteller er zelf per maand aan uitgeeft en: ‘is dit een normaal bedrag?’

Op die vraag komen heel veel verschillende antwoorden. Wat voor iemand een normaal bedrag is, hangt tenslotte van heel veel factoren af. Niet alleen het aantal personen in je huishouden, maar ook leeftijd van de gezinsleden, diëten en uiteraard hoeveel je te besteden hebt spelen een rol. Kortom, wat een ander uitgeeft zegt niet zoveel. Het geeft je hooguit een richtlijn.

Wat belangrijker is, is dat zo’n vraag door iemand gesteld wordt met een reden gestel. Zo’n vraag stel je alleen maar als je voor je gevoel teveel uitgeeft aan boodschappen. En dat is een heel mooi uitgangspunt om eens te bekijken wat voor jou een reëel boodschappenbudget is. Ik herken dat, omdat ik dat ooit ook bij onze eigen uitgaven voor boodschappen heb gedaan.

Dit is hoe ik een aantal jaren geleden te werk ging:

Tel op hoeveel je de afgelopen maand aan boodschappen hebt uitgegeven

Hiervoor koos ik een normale maand, dus niet een maand met feestdagen of verjaardagen. Het ging om boodschappen bij de supermarkt, bij de bakker, op de markt of bij de slager. Je kunt dit voor de duur van 2 a 3 maanden doen, zodat je een indicatie hebt of dit een beetje vergelijkbaar is. Dit bedrag werd mijn richtlijn. Ik had nog geen mening over of ik het normaal, teveel of weinig vond! Dit was blijkbaar het soort boodschappen die wij in huis haalden.

Stel een maximum in

Vervolgens ging ik een plafond instellen. De uitgaven moesten binnen dat bedrag blijven. Ik hield het wel een beetje uitdagend en rondde het af naar beneden. Stel je hebt uitgerekend dat je €537 per maand uitgeeft. Dan is het een mooie uitdaging om het maximum op €500 te zetten. Nu heb je je budget vastgesteld.

Bepaal welke boodschappen binnen je budget vallen

Dit is een heel belangrijk onderdeel van het budgetbepalen! Besluit voor jezelf wat jij vindt dat er van dit boodschappengeld betaald moet worden. Voorbeelden:
Etenswaren
Vlees
Brood
Batterijen
Toiletpapier
Kapper
Drogisterij artikelen (denk aan shampoo, maar ook luiers en zelfzorgmiddelen bij huis-tuin-keuken kwaaltjes)
Eten voor huisdieren

Wat voor de een logischerwijs bij het boodschappengeld hoort, is dat niet altijd voor een ander. Ik heb bijvoorbeeld drogisterij artikelen wel binnen budget, maar kapper niet. Maar ik weet van anderen dat zij wel de kapper van het boodschappengeld betalen. Als vindt dat de kapper binnen het budget hoort, dan tel je de uitgaven van die proefmaanden (zie eerste stap) er bij op.

Het is heel belangrijk om te bepalen welke boodschappen binnen je budget vallen, omdat je op een reëel bedrag moet uitkomen. Als ik even weer die FB bespaargroepen erbij haal, dan stond ik soms versteld van de lage maandbedragen die mensen hebben. Later kwam ik achter komt dat ze een paar keer per jaar groot inslaan in Duitsland en deze bedragen niet meetellen. Of dat drogisterijartikelen niet meegerekend worden. Dan wordt het toch opeens een hele andere rekensom en kom je misschien wel op hetzelfde bedrag uit. Want dat je het niet meetelt met je boodschappenbudget, betekent immers niet dat je die koste niet hebt ;-).

Onthou dus ook dat wanneer een ander jou trots vertelt dat ze per week maar €60 aan boodschappen uitgeven en jij je in een hoekje wilt zitten schamen over jouw mega uitgaven, dat het kan betekenen dat een ander drogisterij artikelen en huisdier of zelfs toiletpapier en aardappelen niet meerekent.

Daag jezelf uit

Om binnen budget te blijven zullen sommige maanden een uitdaging zijn. Bijvoorbeeld in de maanden waar een verjaardag valt. Ik heb regelmatig producten weer teruggelegd omdat een ander artikel belangrijker was. Liever toiletpapier dan een blok kaas :-). Binnen budget blijven kan ook betekenen dat je van een artikel niet het duurdere voordeelpak koopt, maar het kleinere pak. Je zult zeggen dat je dan teveel betaald voor een artikel, maar als je altijd binnen je budget blijft ben je nooit te duur uit. Kwestie van omdenken ;-) Wanneer ik €10 over had in mijn budget dan kocht ik van dat 10tje bijvoorbeeld nieuwe batterijen. Maar ik heb ook wel mijn apparaten thuis afgestruind op nog werkbare batterijen, om maar geen nieuwe te hoeven kopen. Het is leuk om jezelf hierin een beetje uit te dagen, de grens wat op te rekken en creatief zijn met wat je nog hebt. Ook leerde ik om heel veel producten zelf te maken. Van vanillesuiker tot vaatwaspoeder. Van hoestdrank tot het inmaken van ananas.

Maak je budget rekbaar

Nu komt het leukste: probeer hoe rekbaar jouw budget is. Daag jezelf uit om steeds meer van het budget te kopen of schroef je budget met kleine stapjes omlaag. Denk aan €5. Kijk waar jouw eigen grens ligt. Ik ging bijvoorbeeld een keer dezelfde boodschappen bij de Aldi halen die ik normaal bij de AH bestelde. Gewoon om te kijken wat ik dan aan geld kwijt zou zijn. Ik heb niet naar ingrediënten van de producten gekeken of naar voedingswaarde. Als ik bij de AH bio ketchup had gekocht, dan kocht ik bij de Aldi gewoon ketchup. Waar ik bij de AH €110 kwijt was, moest ik bij de Aldi €70 afrekenen! Dat was echt een flink stuk goedkoper, dat had ik eerlijk gezegd niet verwacht.
Ging ik het daarna weer doen? Uiteindelijk hecht ik meer belang aan voedingswaarde van wat ik eet en of de ingrediënten een beetje op echt eten lijken, dan het geld. Daarom ga ik niet elke maand boodschappen halen bij de Aldi. Maar ik neem de ervaring wel mee: ik weet nu dat het kan en als ik deze besparing ooit in moet zetten dan weet ik wat het me oplevert.

Pinnen of contant betalen?

Er zijn mensen die het liefst contant betalen en er zijn mensen die alles pinnen. Zelf pin ik vrijwel alles. Dan hoef ik niet de bonnetjes te bewaren, ik zie alles op de afschriften. De liefhebbers van contant voor boodschappen hebben vaak een systeem waarbij ze aan het begin van de maand/week het budgetbedrag pinnen en dit verdelen in enveloppen. Voor mij persoonlijk werkt het contante systeem niet; als ik contant in de portemonnee heb, ben ik sneller geneigd toch dat ene lekkere potje honing op de markt te kopen. Met pinnen ben ik terughoudender. Een ander is juist terughoudender met contant. Kijk eerlijk naar hoe jij hierin bent en kies de methode waarmee je het langst met je geld kunt doen ;-).


Nog een paar extra tips: 

-Maak een boodschappenlijst, het is een open deur, maar het is echt waar. Als je je lijstjes een beetje bijhoudt, kun je er zelfs een standaardlijst uit samenstellen.
-Denk na over een weekmenu. Je kunt een strakke weekplanning aanhouden en per dag kiezen wat je eet, of je kunt een globale planning aanhouden; welke groente in de koelkast moeten op en in welke volgorde.
-Sommige mensen vinden het handiger om per week te rekenen. Ik blijf zelf een beetje geprogrammeerd op dat maandbudget, ook al zie ik voordelen voor een weekbudget.
-Gebruik een bankrekening voor boodschappen en een andere bankrekening voor vaste lasten. Ja, het kost je misschien extra aan bankkosten, maar het werkt vele malen overzichtelijker. Als je alleen woont dan speelt dit misschien minder omdat jij de enige bent die baas is over de rekening, maar toch geeft het meer overzicht en inzicht wanneer je kleine (boodschappen)betalingen van de ene rekening doet en de vaste lasten van een andere rekening laat gaan. Doet je partner ook boodschappen? Vraag een tweede pas aan. Spreek wel duidelijk af welke boodschappen er van betaald moeten worden en welke niet.

Dit was mijn aanpak voor het maken van een passend boodschappenbudget. Een passend budget, zonder dat je jezelf hoeft te vergelijken met een ander en zonder dat je het soort boodschappen drastisch hoeft te veranderen (als je dat niet wilt veranderen tenminste). Met een passend boodschappenbudget hou je grip op je variabele uitgaven.

Veel succes gewenst en ik hoop dat je hiermee uit de voeten kunt.

Warme groet,
Anita




10

In beweging komen



De donkere maanden zijn bijna voorbij. Aan de tijd van introspectie komt bijna een eind. En dat is te voelen. Tijdens de donkere maanden leef je meer in je innerlijke wereld en moet je zelf het licht brandend houden. Als je je dromen hebt bijgehouden van de 12 heilige nachten ben je extra gericht geweest op wat er in je binnenste leeft. Nu de dagen weer langer gaan worden past het niet meer om naar binnen te keren. Dan komt de drang om meer de buitenwereld in te gaan. Er komt een gevoel dat er wat moet veranderen.

Zin in verandering

Ik voelde dat ook. Ik vond dat navelstaren wel even genoeg en kreeg zin in verandering. Vond dat ik veel te vaak de auto pakte i.p.v. de fiets. Ik voelde me lusteloos en futloos, dus ging ik vaker voor gemak. Helemaal als ik op pad moest met de meiden, dan schiet het met de auto net even wat sneller op. En vaak combineer ik boodschappen in één ritje (supermarkt, sport/activiteit, schoenmaker, bibliotheek) die wel haalbaar zijn in één middag met de auto, maar niet op de fiets. Maar toch, ik vond dat het gemak vaker voorkwam dan ik wilde. Ik vond ook dat ik beter op mijn eten moest letten, zoals ik had gedaan toen ik radicaal mijn suikerinname schrapte. Mijn lijf liet me aan alle kanten weten dat dit goed voor me zou zijn. Yoga zou me ook goed doen, want ik ga steeds krommer lopen. En mediteren zou ook goed zijn voor de innerlijke knopen. Alleen of met een groepje. Dat groepje waar ik mee begonnen was, maar al weer gepauzeerd stond, te wachten op ‘het goeie moment’. Allemaal hartewensen en goede voornemens. Maar het was of ik niet uit de startblokken kwam.

Toverhazelaar

Toen zag ik het bericht van Natuurwijze over de toverhazelaar. Dat de toverhazelaar begint te ontluiken en je uitnodigt om in beweging te komen. En toen wist ik het opeens. Want als er een ding is dat ik geleerd heb in de afgelopen jaren van opruimen en minimaliseren (en al die andere onderwerpen die hier aan bod komen) is dat het juiste moment om te beginnen zich niet altijd klip en klaar laat zien. Je hoeft niet te wachten tot een vrije dag om te gaan opruimen. Of eerst een opbergsysteem aan te schaffen. De omstandigheden hoeven niet optimaal te zijn, soms moet je gewoon beginnen. Begin Ergens. Begin met een willekeurig kastje, doosje. Begin op een willekeurige dag. Begin met 2 minuten of begin met 10 minuten. Begin met het in kaart brengen van je financiën. Gewoon op de achterkant van een envelop, als je die toevallig bij de hand hebt. En begin telkens weer opnieuw als dat nodig is. Zet jezelf in beweging en er komt iets op gang. Misschien is het niet in een keer goed, maar door een stap te zetten heb je een herinnering gemaakt waardoor het de volgende keer weer makkelijker gaat. Je lijf onthoudt het als het ware.

In beweging komen

Ik had zin om in beweging te komen. Letterlijk. Ik stuurde een vriendin een appje of zij zin had om te wandelen. We spraken af op zaterdagochtend nog vóór half 9 omdat dat het enige moment was waarop we allebei konden. En we vonden het een geweldig idee! Soms moet je jezelf in beweging brengen. Ook al voelt dat aanvankelijk als tegennatuurlijk of met weerstand. Maar daarna gaan de sappen wel weer stromen.

De natuur is wat dat betreft elke keer weer leerzaam. Hoe langer ik leef met de seizoenen, hoe beter ik de dingen ga begrijpen. Het voorjaar is eigenlijk als opnieuw geboren worden. Die voorjaarsbollen in de grond die wurmen zich een weg naar boven. Dat valt ook niet mee, door al die lagen heen te werken. En een geboorte gaat ook altijd gepaard met een mate van weerstand. Het is een les uit de meditatie; precies daar waar het schuurt, waar de frictie zit, waar de weerstand zit, daar zit de grootste groei.

Warme groet,
Anita


Kruidenkaart van Marjanne Huising



11

Zelf maken: chocolademelk


Kant-en-klaar producten hebben een heel vreemd effect op de mensch. Ze wekken de suggestie dat er heel bijzondere ingrediënten in zitten die alleen in een fabriek, in de juiste samenstelling en onder de juiste condities gemaakt kunnen worden. Maar dat is in veel gevallen helemaal niet zo. 

Heel lange tijd dacht ik niet echt na over wat er in de producten zat die ik kocht. Met sommige producten was ik opgegroeid en nou ja, het lag in de winkel, dus het zou wel goed zijn. 

Toen ik een paar jaar geleden serieuzer ging kijken naar wat er allemaal in zo'n verpakking zit, bekroop mij een gevoel van onrust. Wilde ik dat allemaal in mijn lijf hebben?
Tegelijk ontdekte ik dat er meestal niet zoveel bijzonders is aan kant-en-klaar producten. Waar gaat het nou vaak om? Een pot pastasaus is uiteindelijk niet meer dan tomaten (als je wilt kun je die in pak of blik kopen) met kruiden, beetje knoflook en groenten naar keuze. Als je dat eenmaal doorziet, gaat er een wereld aan zelf-maak-eten voor je open. 

Instant choco mix is ook zo'n voorbeeld. Je kunt het ook heel simpel zelf maken. 

Afgelopen Kerstmis maakte ik voor onze meiden een pot instant chocomix als cadeautje onder de kerstboom. De mokken voor erbij kocht ik in de kringloop, samen voor €0,50. 

100 gr. cacaopoeder
100 gr. poedersuiker
snufje zout

Niet vergeten dat je ook melk nodig hebt!

Op de pot schreef ik hoe onze meiden zelf een beker chocolademelk kunnen maken: melk afmeten door het in de mok te gieten. Melk in een pannetje overgieten. Eetlepel chocomix erbij, roeren en verwarmen. Sindsdien staan ze regelmatig aan het fornuis om voor zichzelf een beker warme chocomelk te maken. 

Vroeger maakte ik het uit de losse pols, maar ik vind het makkelijker gemixt in een pot. 
Je kunt per keer chocolademelk maken, maar met een pot choco mix in huis is de suiker en cacao al gemixt en gewogen. 

In een pot past bovenstaande hoeveelheid. 

Warme groet in koude dagen
Anita








11

Ritme, routine en discipline


Toen ik begon met eenvoudiger leven, had ik geen vastomlijnd plan, maar wilde ik vooral Minder van Alles. Mijn dag en taken werden gedicteerd door het ritme van mijn kinderen, de verplichting van mijn werk, het werk van de echtgenoot en huishoudelijke en sociale bezigheden. Ik was vooral bezig met het ritme van anderen en had geen aansluiting meer met mijn eigen ritme.

Ritme

Dus ging ik op zoek naar wat mijn eigen ritme was. Zoals ik al zei had ik geen vastomlijnd plan, maar het opruimen en dingen weglaten was een goed begin. Vervolgens ging de zoektocht verder. Ik onderzocht waar ik naar verlangde en wat me daarin tegenhield. Ik verdiepte me in het ritme van de maan. Hield mijn slaappatroon bij. Ik ging het ritme van de seizoenen volgen. Hoe kon ik daar van leren? Ik ging mijn menstruatiecyclus nauwkeuriger bijhouden en zag vervolgens patronen in mijn gemoedstoestand. Ik zag steeds duidelijker hoe alles in mijn lijf zich in een bepaalde volgorde voltrok.

Mijn fascinatie voor ritme was eigenlijk al eerder begonnen met de geboorte van onze dochters. Ik was simpelweg geboeid door hoe pasgeboren kinderen, op de aarde zonder besef van tijd  - ze kunnen immers nog geen klok kijken - toch min of meer vanzelf het dag- en nachtritme aannamen. Ik vond het over het algemeen ook vrij makkelijk om het ritme in opgroeien van de kinderen te volgen. Het was zo heerlijk basaal, zo basic. Van leren eten, tot leren kruipen, tot leren kennen van het eigen lichaam door het vastpakken van de handjes. Dat alles in een bepaalde volgorde ontwikkelde fascineerde me en het maakte dat ik mijn eigen ritme (of het gebrek daaraan) ook duidelijker voelde.

In die tijd las ik veel over ritme en tijdsbeleving. O.a. ritme van Marli Huijer, waar uitgebreid ingegaan wordt op ons interne ritme. Wat leek me dat heerlijk om helemaal mijn eigen ritme te kunnen volgen! Daar fantaseerde ik graag over. Ik stelde mezelf de vraag: wat zou ik doen als ik inderdaad thuis was en ‘vrij’ om mijn dag in te delen? Onwillekeurig vroeg ik me af of ik het nog daadwerkelijk zou kunnen; doen wat uit mezelf komt. Ergens geduldig aan werken, zonder onderbrekingen. Of zou ik inmiddels zo geprogrammeerd zijn dat ik alleen maar wat doe omdat het nodig is of omdat een ander dat vraagt i.p.v. dat het uit eigen wil en uit eigen interesse komt? Zouden de dagen voorbij glijden met goeie voornemens en intenties, maar zou er in de praktijk niks uit mijn handen komen? Omdat het morgen ook nog kan? Of omdat er niemand op zit te wachten? Zouden mijn dagen rommelig en ongeorganiseerd worden?

--> Interessant leesvoer is over het circadiaan ritme. Dit is het biologisch ritme dat ook wel slaap-waakritme genoemd wordt.

Routine

Al snel realiseerde ik me dat een mens aan alleen het interne ritme niet genoeg heeft. De mens heeft een vorm van houvast nodig. Een kader waarin we doen wat we moeten doen. Het is niet voor niks dat er zo veel belangstelling is voor de ideale huishoudroutine. Al generaties lang en wereldwijd.

Routines geven houvast. Als je elke dag wakker wordt en je moet bedenken wat je ook al weer moest doen; opstaan, plassen, ontbijten, tanden poetsen etc. Dan zouden we kapot zijn aan het eind van elke dag. Je moet nu eenmaal bepaalde routines hebben. Handelingen die je doet zonder dat je er bij na denkt. Routines die simpelweg gedaan moeten worden. Jas aan de kapstok, was in de wasmand. Sleutels op dezelfde plaats. Wc schoonmaken. Deuren op slot draaien. Huisdieren te eten geven. Iedereen die deze routines niet heeft, weet hoeveel werk hij/zij zichzelf bezorgd.

In het boek Ritme beschrijft Marli Huijer de routines van monniken. Zij hadden tot op de 5 minuten een planning voor de dag. Niet alleen taken werden ingepland, maar ook vrije tijd.
Ik las een aantal boeken over Nederlandse vrouwen die als dienstmeisje in de huishouding werkten. Ook deze dagen en weken vulden zich met een strakke routine. Alles had een volgorde. Elke dag had zijn vaste terugkerende bezigheden. Velen van hen die op deze tijd terugkijken kunnen nog opsommen wat er op welke dag van de week gegeten werd.

Maar wat zorgt er nou voor dat je je ook houdt aan die routines? Elke dag FlyLady, elke dag wandelen in de buitenlucht, flossen, mediteren, diëten. En wanneer worden ritme en routine een stramien waar we vervolgens weer los van willen komen? Als we in vrijheid onze dag mogen invullen en ons eigen ritme mogen volgen, wie zegt ons dan nog dat we die routines moeten volhouden? Vervallen we tot ledigheid en ijdel tijdverdrijf?.

Discipline

Gaandeweg merkte ik dat er meer voor nodig is dan het innerlijke ritme of een routine om te leven in vrijheid. Namelijk discipline. Wat klinkt dat lekker tegenstrijdig. Vrijheid en discipline. Discipline is een woord waar we verre van willen blijven. Het staat voor ‘drillen’, ‘in het gareel houden’, voor ‘het onderwerpen van de wil’. Het staat voor autoriteiten die vóór jou bepalen. En da wille we nie.

Ook ik bleef uit de buurt van discipline. Mijn dag was al zoveel gevuld met plicht en taak dat ik juist naarstig op zoek was naar mijn vrijheden. Die vrijheden zocht en vond ik o.a. in besparen. Door me niet meer aan te laten praten dat ik iets nodig had, kreeg ik meer regie en dus meer vrijheid. Ik had geen lokkertje van 10% nodig om mijn mailadres te geven voor een nieuwsbrief, hoefde geen spaarkaart of een verzekering voor mijn fiets. Heel veel andere dingen had ik ook niet nodig.

Het was daarom best raar om te merken dat ik het nut inzag van discipline om daadwerkelijk mijn ritme te volgen en me vrijer te voelen. Dat schrijfster Marli Huijer na het boek Ritme een boek uitbracht over Discipline is ook niet geheel toevallig, zo denk ik.
Disciplinering is niet alleen nuttig voor de samenleving (het nut van het naleven van collectieve regels), maar ook voor onszelf. Wil je een gevoel van vrijheid ervaren, dan moet je jezelf beperken, inhouden. Je moet jezelf zodanig trainen dat je je aan je eigen normen en leefregels houdt. Dat je jezelf niet laat gaan. Jezelf inhoudt, een bepaalde strengheid naar jezelf hebt. Of het nu gaat om besparen, op tijd naar bed gaan, om te flossen, tijd voor jezelf te nemen, om toch zelf eten te koken ook al ligt de verleiding van afhaal op de loer, om geen implusaankopen meer te doen, belastingaangifte doen, lastige telefoontjes plegen, op tijd stoppen met werken, of om werk te doen wat je eigenlijk niet leuk vindt. Het helpt daarbij om een positieve grondhouding te ontwikkelen, waardoor je je de verplichtingen met meer gemak kunt doen.

Ritme of routine of discipline?

Is het ene nu beter dan het andere? Volgens mij is het niet zo dat een van de drie de enige juiste is. Ik denk dat je alle drie nodig hebt voor een goede balans. Als je teveel in de discipline gaat zitten dan raak je teveel verwijderd van het verlangen. Daarvoor heb je weer het innerlijk ritme nodig. Als je teveel routines hebt om de dingen gedaan te krijgen die je gedaan wilt hebben, dan raak je je vrijheid kwijt. Ook daarvoor heb je je ritme nodig om te herijken welke routines nog echt wezenlijk zijn voor jou. Vervolgens heb je wel de discipline nodig om jezelf ertoe te zetten om dat stapje terug te nemen en te luisteren naar wat je ook al weer van binnen wilde.

Van iedereen die ik gesproken heb over eenvoudig leven en van alles wat ik gelezen heb van anderen die eenvoudiger zijn gaan leven, was dat omdat ze een gevoel hadden dat ‘het anders moest’. Zoals het was werkte het niet meer. Soms heb je wel een goed beeld van hoe je wél wilt leven, maar vaak genoeg is dat beeld nog niet zo helder. Ga aan de slag met het kweken van wat discipline (maak elke week een boodschappenbriefje en doe dat met een glimlach – ook al heb je er een hekel aan), ontwikkel een routine (FlyLady is mijn nieuwe best friend) en ga op zoek naar jouw ritme (verdiep je eens in jaarfeesten). Misschien is het leven dat je voor ogen hebt alleen een zwak vlammetje. Werk gestaag naar dat vlammetje toe. Ga op onderzoek uit wat er voor dat vlammetje nodig is om te blijven branden.

Warme groet
Anita



7

Nieuwjaarswens 2020



Sinds een paar jaar begin ik het jaar met het maken van een wens voor mezelf. Deze wens is tegelijk een wens voor jullie.
Goede voornemens wil ik het niet noemen, tenminste niet op de bekende manier van 'afvallen', 'stoppen met roken', 'studie afmaken', 'meer sporten'. Maar nadenken over hoe ik het komend jaar in wil gaan, dat gebeurt evengoed. Of het nu bewust is of niet. Meestal ontstaat er als vanzelf iets uit de dromen van de twaalf heilige nachten.


wees verdraagzaam
blijf standvastig
kweek discipline
biedt weerstand
zorg voor alle moeders
ook voor moeder aarde
wees een moeder voor andere kinderen
laat los wat niet jouw verantwoordelijkheid is
herstel in ere wat hersteld moet worden
plant een zaadje voor de dag van morgen





Instagram Best Nine: 
van links naar rechts: kruidenkaartlegging, Harry Potter sjaal, op een berg in Noorwegen
In Noorwegen bij NoordseEenvoud, gefreubel met een sjabloon, therapeutisch vaatdoekjes breien
voor het eerst een meditatie-uur georganiseerd, onze blokhut in de tuin, verjaardag van onze dochters

7